1 stycznia 2008r. wchodzą w życie przepisy umożliwiające funkcjonowanie instytucji upoważnionego przedsiębiorcy (AEO). Z tą datą przedsiębiorcy zainteresowani uzyskaniem statusu AEO będą mogli składać do organów celnych wnioski o wydanie świadectwa AEO, a po jego uzyskaniu korzystać z ułatwień odnoszących się do kontroli celnej dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony i/lub z uproszczeń przewidzianych w ramach przepisów celnych.
Oznacza to mniejszą liczbę kontroli fizycznych i dokumentów, priorytetowy sposób przeprowadzania kontroli, wcześniejsze powiadamianie o wytypowaniu przesyłki do kontroli, uprawnienie do składania przewozowej deklaracji skróconej z ograniczonym zakresem danych bezpieczeństwa, możliwość wnioskowania o przeprowadzenie kontroli w innym miejscu, niż urząd celny – to najważniejsze korzyści dla upoważnionego przedsiębiorcy - powiedział Tadeusz Senda dyrektor departamentu polityki celnej, podczas jednego ze spotkań w Ministerstwie Finansów przedstawicieli Służby Celnej z przedsiębiorcami i dziennikarzami.
Podstawa prawna
Instytucja upoważnionego przedsiębiorcy (AEO) została wprowadzona do porządku prawnego Unii Europejskiej rozporządzeniem (WE) nr 648/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady z 13 kwietnia 2005r. zmieniającym rozporządzenie Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. UE L117 z 4.05.2005, s. 13), z tym, że jej zastosowanie będzie możliwe od 1 stycznia 2008r. po wejściu w życie przepisów wykonawczych przyjętych 18 grudnia 2006r. rozporządzeniem Komisji (WE) nr 1875/2006 zmieniającym rozporządzenie (EWG) nr 2454/93 ustanawiające przepisy w celu wykonania Wspólnotowego Kodeksu Celnego (Dz. Urz. WE L 360 z 19.12.2006 str. 64) (Rozporządzenie Wykonawcze).
Rozporządzenie Wykonawcze reguluje procedurę przyznawania statusu AEO oraz określa wymogi i kryteria, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie tego statusu, wskazuje na korzyści wynikające z posiadania świadectwa AEO oraz obowiązki przedsiębiorcy i organów celnych.
Definicja i warunki uzyskania świadectwa AEO
► Instytucja „upoważnionego przedsiębiorcy” (AEO) oznacza przedsiębiorcę wiarygodnego dla administracji celnej. Jednym ze standardów bezpieczeństwa w przepisach wspólnotowych jest ustanowienie instytucji upoważnionego przedsiębiorcy. W Polsce wchodzą one w życie 1 stycznia 2008 r. Z tą datą przedsiębiorcy zainteresowani uzyskaniem statusu AEO będą mogli składać do organów celnych wnioski o wydanie świadectwa AEO, a po jego uzyskaniu, korzystać z ułatwień odnoszących się do kontroli celnej dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony i/lub z uproszczeń przewidzianych w ramach przepisów celnych.
► Status upoważnionego przedsiębiorcy przyznawany jest przez organy celne na wniosek przedsiębiorcy. Wniosek wraz z załącznikami winien zostać złożony według właściwości do jednego z dyrektorów wyznaczonych izb celnych, tj. Dyrektora Izby Celnej w Szczecinie, Warszawie lub we Wrocławiu. Szczegółowy podział kompetencji określa rozporządzenie Ministra Finansów z 24 września 2007 r. (Dz. U. Nr 182, poz. 130).
► Status AEO może zostać udzielony każdemu przedsiębiorcy posiadającemu siedzibę na obszarze celnym Wspólnoty spełniającemu warunki i kryteria, o których mowa we Wspólnotowym Kodeksie Celnym. Są to:
- odpowiednie przestrzeganie wymogów celnych,
- odpowiedni system zarządzania ewidencjami handlowymi i tam gdzie zachodzi taka potrzeba, ewidencjami transportowymi,
- udokumentowana wypłacalność,
- odpowiednie standardy bezpieczeństwa i ochrony.
► Dowodem posiadania statusu AEO jest Świadectwo AEO
Przepisy wyróżniają 3 rodzaje świadectw AEO:
świadectwo AEO - uproszczenia celne,
świadectwo AEO - bezpieczeństwo i ochrona,
świadectwo AEO - uproszczenia celne/bezpieczeństwo i ochrona.
Zakres warunków i kryteriów do uzyskania statusu AEO oraz korzyści wynikających z jego posiadania uzależniony jest od rodzaju świadectwa o jakie aplikuje wnioskodawca.
Korzyści wynikające z posiadania statusu AEO ►Status AEO przyznany w jednym państwie członkowskim Unii Europejskiej będzie uznawany w całej Wspólnocie.
►Status AEO uprawnia do korzystania z ułatwień odnoszących się do kontroli celnej dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony i/lub z uproszczeń przewidzianych w ramach przepisów celnych.
►W zakresie kontroli celnej dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony przedsiębiorca będzie mógł skorzystać z następujących ułatwień:- będzie podlegał mniejszej niż inni przedsiębiorcy liczbie kontroli fizycznej i kontroli dokumentów,
- w przypadku wytypowania go do kontroli będzie ona przeprowadzana w sposób priorytetowy,
- uprawnienia do wcześniejszego powiadomienia o wytypowaniu przesyłki do kontroli,
- uprawnienia do składania przywozowej deklaracji skróconej z ograniczonym zakresem danych bezpieczeństwa,
- możliwości wnioskowania o przeprowadzenie kontroli w innym miejscu niż urząd celny.
W przypadku złożenia przez AEO wniosku o stosowanie uproszczeń enumeratywnie wymienionych w art. 14b ust. 1 Rozporządzenia Wykonawczego organy celne nie będą badały ponownie tych warunków, które już były badane przy przyznawaniu świadectwa AEO.
UWAGA: Upoważniony przedsiębiorca AEO nie zastąpi instytucji agenta celnego.